پرونده خانواده لطفی؛ از بازنگشتن صدها میلیون دلار ارز تا شبکهای فراملی از مصونیت، پولشویی و «تحمل دوگانه»
بهاستناد بررسیها و افشاگریهای سعید آگنجی، روزنامهنگار تحقیقی و سردبیر «ایرانگیت»، و بر پایه رشتهتوییتهای منتشرشده از سوی او
پرونده منتسب به خانواده لطفی شامل مجتبی لطفی و محمد لطفی بر اساس آنچه در تحقیقات سعید آگنجی آمده، نمونهای برجسته از فساد اقتصادی سازمانیافتهای است که مرزهای داخلی را پشت سر گذاشته و به شبکهای چندلایه در خارج از کشور متصل شده است. این پرونده از بازنگشتن منابع عظیم ارزی آغاز میشود و به نفوذ نهادی، پولشویی و بهرهبرداری از سازوکارهای تحریم ختم میشود.
بازنگشتن بیش از ۴۰۰ میلیون دلار ارز
طبق اطلاعات منتشرشده از سوی آگنجی، خانواده لطفی ذیل دو شرکت:
۱-توسعه تجارت طلای سیاه با بیش از ۲۹۳ میلیون دلار
۲-توسعه تجارت طلای سفید با حدود ۱۷۴ میلیون دلار
در مجموع بیش از ۴۰۰ میلیون دلار ارز صادراتی را به چرخه اقتصادی کشور بازنگرداندهاند. بهگفته این روزنامهنگار تحقیقی، این منابع به کشورهای دیگر—از جمله ترکیه—منتقل و به املاک و داراییهای مختلف تبدیل شده و همزمان، شرایط لازم برای خروج و استقرار پایدار در خارج از ایران فراهم شده است.
نفوذ داخلی و مصونیت قضایی
یکی از محورهای اصلی مورد اشاره در توییتها و گزارشهای آگنجی، ادعای برخورداری این شبکه از مصونیت در داخل کشور است. بنا بر این ادعاها، نفوذ در برخی نهادهای امنیتی و پرداخت رشوه به شماری از قضات، مانع از شکلگیری برخورد قضایی مؤثر با این افراد شده است.
این وضعیت، در حالی رخ میدهد که دستگاه قضایی بهطور همزمان برخوردهای گستردهای با جوانان معترض و فعالان مدنی دارد؛ تضادی که بهگفته منتقدان، نشانهای از اولویتیافتن حفظ منافع شبکههای فاسد بر اجرای بیطرفانه عدالت است.
فعالیتهای برونمرزی: تابعیت، تغییر نام و شرکتسازی
در بخش دیگری از تحقیقات، آگنجی به گسترش فعالیتهای خانواده لطفی در خارج از کشور پرداخته است. بر اساس این اطلاعات:
الف)برخی اعضای این خانواده با دریافت شهروندی ترکیه و تغییر نام (از جمله آلپ لطفی و ولکان لطفی) به فعالیت اقتصادی خود ادامه دادهاند.
ب)شرکتی با عنوان DIO Trading در امارات متحده عربی ثبت شده که بنا بر ادعاها، در زنجیره انتقال سرمایه و پولشویی نقش کلیدی دارد.
شبکههای خاکستری تحریم و «تحمل» دوطرفه
یکی از بحثبرانگیزترین بخشهای این پرونده، ارتباط ادعایی خانواده لطفی با شبکهای موسوم به کاپیتان برار است؛ فردی که بهصورت رسمی در فهرست تحریمهای آمریکا قرار دارد، اما طبق بررسیهای آگنجی، در عمل از وضعیتی برخوردار است که میتوان آن را «تحملشده» از سوی هر دو طرف—ایران و آمریکا—توصیف کرد.
کاپیتان برار در ایران نیز دارای پرونده قاچاق سوخت در مراجع قضایی است و با وجود اعلام تعقیب، همچنان در شبکههای اقتصادی و تجاری فعال است. این همزمانی، بهزعم آگنجی، نشانهای از وجود منافع مشترک و توافقات نانوشته در پسِ نقاب تحریمهاست.
بدهیهای بانکی و داراییهای پنهان
بهگفته سعید آگنجی، آنچه تاکنون منتشر شده، تنها بخشی از ابعاد این پرونده است. او اعلام کرده در ادامه به بدهیهای بانکی خانواده لطفی—از جمله در قالب السیها و ضمانتنامهها—و همچنین اموال، کشتیها و سایر داراییهای خارج از کشور مرتبط با این شبکه خواهد پرداخت.
پرونده خانواده لطفی، آنگونه که در کار تحقیقی و توییتهای آگنجی ترسیم شده، تصویری نگرانکننده از پیوند فساد اقتصادی داخلی با شبکههای فراملی ارائه میدهد؛ شبکهای که بهجای آسیبدیدن از تحریمها، از آنها بهعنوان پوشش و ابزار بازتوزیع رانت استفاده میکند. تمامی موارد مطرحشده در این گزارش در حد ادعاهای مستند روزنامهنگاری تحقیقی است و نیازمند رسیدگی شفاف، مستقل و پاسخگو در برابر افکار عمومی است.
English
View this article in English
